Dni Pamięci Żydów Galicyjskich
W dniach 19-24 czerca 2007 w Tarnowie i okolicznych miejscowościach odbędą się uroczystości upamiętniające historię zamieszkujących te rejony Żydów. Obok wydarzeń o charakterze oficjalnym i religijnym przewidziane są także koncerty. W Tarnowie “Pod bimą” - w ruinach dawnej synagogi przy Rynku zgrają grupy Chojzes Klezmorim (znana z występów na Nowej Tradycji i Mikołajkach Folkowych) oraz Di Kuzine, a w bobowskiej synagodze zaśpiewa kantor Benzion Miller.Oto pełny program uroczystości, za
http://www.muzeum.tarnow.pl/judaica/dnipam07/dni07.html :
19 czerwca (wtorek), godzina 12.00
uroczysta modlitwa duchownych żydowskich i katolickich w lesie Buczyna w Zbylitowskiej Górze, miejscu kaźni tarnowskich Żydów. Las Buczyna jest miejscem wiecznego spoczynku kilku tysięcy tarnowskich Żydów, zamordowanych przez Niemców podczas tzw. “akcji likwidacyjnej” w czerwcu 1942 roku. Dziś stanowi miejsce inauguracji “Galicjaner Sztetl” Dni Pamięci Żydów Galicyjskich, podczas której wspólnie modlą się żydowscy i katoliccy duchowni w towarzystwie przedstawicieli władz samorządowych oraz młodzieży szkół tarnowskich.
19 czerwca (wtorek), godzina 13.30
“Ślady przeszłości - Uczniowie adoptują zabytki”, uczniowie II Liceum Ogólnokształcącego w Tarnowie, im. Hetmana Jana Tarnowskiego rozpoczną uroczyście opiekę nad kwaterą rabinów na tarnowskim cmentarzu żydowskim. W ubiegłym roku młodzież jednego z tarnowskich gimnazjów zobowiązała się także do opieki nad kwaterą żydowskich żołnierzy poległych podczas działań I wojny światowej. Program “Ślady Przeszłości - Uczniowie adoptują zabytki”, narodził się w 2001 roku jako wspólne przedsięwzięcie Centrum Edukacji Obywatelskiej i Instytutu Dziedzictwa Narodowego. Dzieci i młodzież, uczestniczący w programie edukacyjnym Ślady Przeszłości, poszukują zabytkowych obiektów w swoim regionie, szczególnie tych zapomnianych i zaniedbanych, poznają ich historię oraz podejmują się opieki nad nimi. Starają się także przywrócić pamięć o tych miejscach i ludziach, którzy są z nimi związani.
19 czerwca (wtorek), godzina 20.00,
wernisaż prac malarskich Małgorzaty Studenny “Tak malował pan Chagall” połączony z krótkim recitalem pieśni żydowskich Magdaleny Radwańskiej, Gmach Główny Muzeum Okręgowego w Tarnowie, Rynek 20-21, Galeria Piwnica Małgorzata Studenny urodziła się w Oświęcimiu, ale mieszka i tworzy w Krakowie. W latach 1981-1982 uczestniczyła jako wolny słuchacz w zajęciach malarstwa w pracowni prof. Stanisława Batrucha w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Studiowała w Instytucie Sztuki przy Akademii Pedagogicznej w Krakowie. W roku 1989 obroniła dyplom z malarstwa pod kierunkiem prof. Ireny Popiołek - Rodzińskiej. Uczestniczyła w kilku wystawach zbiorowych (min. “Salon odrzuconych” w nowohuckim Klubie Młodych) oraz plenerach malarskich (Łagów, Pińczów). Pracuje w krakowskich szkołach od roku 1989 do 2004. W tym okresie uczestniczy w plenerach i warsztatach malarskich (m.in. w pracowni w Synagodze Poppera przy ul. Szerokiej na krakowskim Kazimierzu). Wówczas zaczęła się jej fascynacja malarstwem Marca Chagall’a i kulturą żydowską, która trwa do dziś. Obecnie artystka prezentuje swoje prace na indywidualnych wystawach w całym kraju. Jej obrazy znajdują się m.in. w zbiorach Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu oraz w prywatnych kolekcjach w kraju i za granicą. Autorka tworzy prace utrzymane w bajkowym klimacie, częstokroć będące pastiszami obrazów Marca Chagall’a. Inspiracją do ich namalowania bywają wiersze, motywy biblijne, watki żydowskie, a także elementy związane z “Szoah” - zagładą narodu żydowskiego. W swoich obrazach składa ukłon w stronę swojego Mistrza, a przede wszystkim Narodu z którego pochodził.
19 czerwca (wtorek), godzina 21.00
“Koncert pod Bimą”, grupa “Chojzes Klezmorim” Zespół powstał latem 2002 roku, z inicjatywy absolwenta Akademii Muzycznej w Łodzi, Przemysława Łozowskiego. Tworzą go uczniowie i studenci lubelskich szkół muzycznych i uczelni artystycznych. Grupa współpracuje z Uniwersytetem Marii Curie Skłodowskiej, gdzie w Akademickim Centrum Kultury “Chatka Żaka” ma swoją siedzibę. Chojzes Klezmorim swoim instrumentarium i repertuarem nawiązuje do tradycyjnych żydowskich orkiestr dętych, jakie były popularne w XIX i na początku XX wieku w Środkowej i Wschodniej Europie. Nie stroni również od autorskich aranżacji i opracowań melodii,jakie wyrosły na gruncie przenikania się kultur: żydowskiej, polskiej, ukraińskiej, węgierskiej, rosyjskiej itd. Zespół poprzez swoją muzykę stawia sobie za cel oddanie ducha czasów, w których współistniało ze sobą wiele narodów tworząc niepowtarzalną kulturę. Chojzes Klezmorim koncertował w wielu miastach Polski, m. in. w Lublinie, Chełmie, Warszawie, Poznaniu, Narolu. Jego największym sukcesem, jest zajęcie drugiego miejsca na festiwalu “Nowa Tradycja” w Warszawie, gdzie zespół otrzymał II nagrodę od Radiowego Centrum Kultury Radiowej.
21 czerwca (czwartek), godzina 21.00
“Koncert pod Bimą”, grupa “Di Kuzine” Zespół tworzą Miłosz Madejski - kontrabas, Adrian Czyżewski - gitara, Jakub Zaleski - skrzypce i Piotr Wierzchowski - klarnet. Repertuar zespołu stanowi tradycyjna muzyka żydowska. Młodzi klezmerzy wykonują takie popularne utwory jak: “Hava Nagila”, “Shalom” czy “Mazel tow” w swoich własnych aranżacjach. Nazwa “Di Kuzine” w języku jidysz oznaczać może “braci”. Swoje występy zaczynali na lubelskiej starówce. Obecnie zespół można usłyszeć i zobaczyć na żywo w Lublinie. Mimo krótkiego stażu zespół ma na swoim koncie spore osiągnięcia, w tym trasę po Belgii oraz Niemczech.
24 czerwca (niedziela), godz. 10-13
“Otwarta brama przeszłości”, zwiedzanie z przewodnikiem cmentarza żydowskiego w Tarnowie. Jest to jeden z najstarszych, stosunkowo dobrze zachowany, cmentarzy żydowskich w Polsce. Zajmuje powierzchnię ponad 3 hektarów. Znajduje się tutaj kilka tysięcy nagrobków (macew i sarkofagów). Najstarsze pochodzą z końca XVII w. Na niektórych późniejszych zachowały się ślady polichromii, wszystkie mają bogatą symbolikę i ornamentykę. Napisy są w językach: hebrajskim, niemieckim i polskim. Cmentarz został założony w XVI w. (pierwsza wzmianka źródłowa pośrednia pochodzi z 1581 r.) na terenie ówczesnego miejskiego folwarku Pogwizdów. Dewastowany przez Niemców podczas okupacji, był miejscem masowych egzekucji Żydów z tarnowskiego getta od czerwca 1942 do września 1943 r. Po wojnie w 1946 r. żydowski rzeźbiarz, urodzony w Tarnowie, Dawid Beker, ustawił na miejscu masowej mogiły pomordowanych pomnik- złamaną kolumnę, która pochodziła z ruin nowej synagogi w Tarnowie. Wyryty na niej w jęz. hebrajskim cytat: “A słońce świeciło i nie wstydziło się…” jest wyjęty z poematu Nahmana Bialika, napisanego po pogromie Żydów w Kiszyniowie na Ukrainie w 1905 r.
24 czerwca (niedziela), godzina 19.00
“Koncert w bobowskiej synagodze”, kantor Benzion Miller. Benzion Miller to jeden z najsłynniejszych kantorów na świecie pochodzi z rodziny, w której tradycja kantoralna przekazywana była z ojca na syna. I tak wiedzę na temat sztuki śpiewu hazzanut Benzionowi Millerowi przekazał jego ojciec Aaron Miller, pod którego kierunkiem doskonalił swój warsztat wokalny. Teorię muzyki studiował w Montrealu u kantora Samuela Taube. Karierę rozpoczął jako pięciolatek. Był solistą chóru w swojej jesziwie, a już w wieku osiemnastu lat został kantorem synagogi w Żydowskim Centrum na Hillside w Nowym Jorku. Koncertuje na całym świecie, w najsłynniejszych salach koncertowych z najwybitniejszymi chórami i orkiestrami. Jest jednym z pierwszych kantorów, którzy odwiedzili Europę Wschodnią.


Najbliższe wydarzenia
